Spread Mua-Bán (Bid-Ask Spread) Là Gì? Giải Thích Spread Theo Phần Trăm
Spread mua-bán là khoảng cách giữa giá mua cao nhất và giá bán thấp nhất. Học cách tính theo phần trăm và vì sao nó quyết định lợi nhuận arbitrage.
Cập nhật
Spread mua-bán là chênh lệch giữa mức giá cao nhất người mua đang đặt mua và mức giá thấp nhất người bán đang chào bán trên một thị trường. Đó là cái giá bạn trả cho việc giao dịch ngay thay vì chờ đợi. Khi biểu thị bằng phần trăm của giá giữa, nó cho phép bạn so sánh chi phí giao dịch giữa các coin và các sàn.
Điểm chính
- Spread = ask tốt nhất − bid tốt nhất. Giá giữa là trung bình của hai mức này.
- Spread % = (ask − bid) ÷ giá giữa × 100 là cách tiêu chuẩn để so sánh các thị trường.
- Mua rồi bán ngay tốn của bạn toàn bộ spread; một giao dịch tốn khoảng một nửa spread so với giá giữa.
- Spread hẹp ở thị trường thanh khoản và rộng ở thị trường mỏng hoặc biến động.
- Trong arbitrage, lợi thế thực sự là giá bid trên sàn bán trừ giá ask trên sàn mua, không phải khoảng cách giữa các giá giữa.
Bid, ask và giá giữa
Mọi sổ lệnh đều có hai phía:
- Bid là lệnh mua. Bid tốt nhất là mức giá cao nhất mà ai đó sẵn sàng trả ngay lúc này.
- Ask (hay chào bán) là lệnh bán. Ask tốt nhất là mức giá thấp nhất mà ai đó sẵn sàng bán ngay lúc này.
Ask tốt nhất luôn cao hơn bid tốt nhất. Nếu chúng gặp nhau, các lệnh sẽ khớp và giao dịch. Khoảng cách giữa chúng là spread, và điểm chính giữa là giá giữa, thường được dùng làm giá tham chiếu "hợp lý".
Khi bạn đặt lệnh mua thị trường, bạn trả giá ask. Khi bạn đặt lệnh bán thị trường, bạn nhận giá bid. Giá hiển thị trên bảng giá thường là giá giao dịch gần nhất, có thể nằm ở bất kỳ đâu giữa hai mức này.
Cách tính spread theo phần trăm
Spread % = (ask tốt nhất − bid tốt nhất) ÷ giá giữa × 100
Hai ví dụ với số liệu minh họa:
| Thị trường | Bid tốt nhất | Ask tốt nhất | Spread | Giá giữa | Spread % |
|---|---|---|---|---|---|
| Coin vốn hóa lớn | $60,000.00 | $60,006.00 | $6.00 | $60,003.00 | 0.010% |
| Token vốn hóa nhỏ | $0.9950 | $1.0050 | $0.0100 | $1.0000 | 1.000% |
Spread $6 trông lớn hơn spread một cent, nhưng tính theo phần trăm, token vốn hóa nhỏ đắt gấp 100 lần để giao dịch. Hãy luôn so sánh spread theo phần trăm.
Một số nguồn chia cho giá ask thay vì giá giữa. Khác biệt rất nhỏ với spread hẹp, nhưng hãy nhất quán khi so sánh.
Vì sao spread là một chi phí giao dịch
Giả sử bạn mua 1 đơn vị token vốn hóa nhỏ ở giá ask $1.0050 và bán ngay ở giá bid $0.9950. Bạn mất $0.0100, tức toàn bộ spread, trước bất kỳ phí giao dịch nào. So với giá giữa, mỗi chân tốn của bạn một nửa spread: 0.5%.
Đó là lý do spread quan trọng ngay cả khi bạn không giao dịch qua lại. Bất kỳ vị thế nào bạn mở bằng lệnh thị trường đều bắt đầu với một khoản lỗ nhỏ, khoảng một nửa spread. Đóng nó bằng lệnh thị trường tốn nửa còn lại.
Spread cũng là lớp đầu tiên của trượt giá. Nếu lệnh của bạn lớn hơn khối lượng ở mức giá tốt nhất, bạn trả spread rồi còn chịu thêm tác động giá.
Vì sao spread quan trọng với arbitrage
Arbitrage giá tìm kiếm cùng một tài sản giao dịch ở giá khác nhau trên hai sàn. Sai lầm là so sánh giá giữa hoặc giá gần nhất. Thứ bạn thực sự có thể khớp được là:
Lợi thế gộp % = (bid trên sàn bán − ask trên sàn mua) ÷ ask trên sàn mua × 100
Ví dụ tính toán, với giá giả định và phí taker 0.05% mỗi chân (minh họa):
| Sàn A | Sàn B | |
|---|---|---|
| Bid tốt nhất | $99.90 | $100.30 |
| Ask tốt nhất | $100.10 | $100.50 |
| Giá giữa | $100.00 | $100.40 |
- Khoảng cách giữa các giá giữa: ($100.40 − $100.00) ÷ $100.00 = 0.40%. Trông có vẻ hấp dẫn.
- Lợi thế có thể khớp: mua trên A ở giá ask $100.10, bán trên B ở giá bid $100.30. ($100.30 − $100.10) ÷ $100.10 = 0.20%.
- Sau phí taker trên cả hai chân: 0.20% − 0.05% − 0.05% = 0.10%.
Một nửa cơ hội bề ngoài chỉ là hai spread. Với spread rộng hơn hoặc phí cao hơn, cùng khoảng cách giá giữa đó có thể là một khoản lỗ.
Logic tương tự áp dụng cho giao dịch cash-and-carry hoặc một vị thế funding rate. Bạn vượt qua spread khi mở mỗi chân và lần nữa khi đóng nó, nên một vị thế hai chân vượt qua bốn spread trong suốt vòng đời của nó. Trên một thị trường hợp đồng vĩnh cửu mỏng, điều đó có thể tiêu tốn thu nhập funding của nhiều ngày.
Điều gì ảnh hưởng đến spread
| Yếu tố | Tác động đến spread |
|---|---|
| Thanh khoản cao và nhiều nhà tạo lập thị trường | Hẹp hơn |
| Hoạt động giao dịch cao | Thường hẹp hơn |
| Biến động và giá thay đổi nhanh | Rộng hơn, vì nhà tạo lập nới rộng hoặc rút báo giá |
| Token vốn hóa nhỏ hoặc mới niêm yết | Rộng hơn |
| Giờ ít hoạt động của một thị trường | Thường rộng hơn |
| Bước giá lớn so với giá | Có thể buộc một mức spread tối thiểu |
Nhà tạo lập thị trường kiếm spread bằng cách báo giá cả hai phía. Khi rủi ro tăng, họ báo giá rộng hơn để tự bảo vệ, đó là lý do spread thường giãn mạnh đúng lúc nhiều trader muốn thoát lệnh.
Sai lầm thường gặp
- Dùng giá gần nhất để đánh giá giao dịch. Giao dịch gần nhất có thể đã khớp ở giá bid hoặc ask; nó không cho bạn biết gì về những gì bạn có thể khớp ngay bây giờ.
- Bỏ qua spread khi thoát lệnh. Spread bạn thấy khi mở vị thế có thể rộng hơn nhiều khi bạn cần đóng nó.
- So sánh spread bằng đô la. Chỉ tỷ lệ phần trăm mới so sánh được giữa các tài sản.
- Quên quy mô. Spread hẹp nhưng có rất ít khối lượng ở đầu sổ lệnh vẫn có nghĩa là trượt giá nặng với lệnh lớn hơn.
ArbTide giúp gì
Công cụ quét arbitrage tính spread từ giá bid và ask có thể khớp thay vì giá gần nhất, nên lợi thế bạn thấy đã tính đến việc vượt qua cả hai sổ lệnh. Để cộng dồn phí và spread thành một kết quả ròng, hãy dùng công cụ tính lợi nhuận arbitrage.
Câu hỏi thường gặp
- Spread mua-bán là gì?
- Spread mua-bán (bid-ask spread) là chênh lệch giữa mức giá cao nhất người mua sẵn sàng trả (bid tốt nhất) và mức giá thấp nhất người bán sẵn sàng chấp nhận (ask tốt nhất). Đó là chi phí của việc giao dịch ngay lập tức.
- Làm sao tính spread theo phần trăm?
- Chia chênh lệch giữa giá ask và giá bid cho giá giữa, rồi nhân với 100. Giá giữa là trung bình của bid tốt nhất và ask tốt nhất.
- Spread mua-bán bao nhiêu là tốt trong crypto?
- Không có con số cố định, nhưng càng hẹp càng tốt. Các cặp lớn trên sàn lớn thường giao dịch với spread vài phần trăm của một phần trăm hoặc thấp hơn, trong khi token vốn hóa nhỏ có thể có spread 1% hoặc hơn.
- Vì sao spread mua-bán quan trọng với arbitrage?
- Một giao dịch arbitrage mua ở giá ask trên một sàn và bán ở giá bid trên sàn khác. So sánh giá giữa hoặc giá gần nhất bỏ qua cả hai spread và có thể khiến một giao dịch không có lãi trông như có lãi.
- Điều gì làm spread rộng hơn?
- Thanh khoản thấp, biến động cao và ít nhà tạo lập thị trường hoạt động làm spread rộng hơn. Spread cũng có xu hướng mở rộng trong các đợt biến động giá mạnh, khi nhà tạo lập thị trường rút hoặc định giá lại báo giá của họ.