Vốn Hóa Thị Trường Crypto Là Gì? Lưu Hành và Pha Loãng Hoàn Toàn (FDV)
Vốn hóa thị trường là giá coin nhân với nguồn cung lưu hành. Tìm hiểu khác biệt với định giá pha loãng hoàn toàn (FDV), vì sao unlock quan trọng và cách đọc cả hai.
Cập nhật
Vốn hóa thị trường (market capitalization) trong crypto là giá hiện tại của một coin nhân với nguồn cung lưu hành, cho ra ước tính tổng giá trị thị trường của mọi coin hiện có thể giao dịch. Đây là cách phổ biến nhất để so sánh quy mô của các loại tiền mã hóa khác nhau. Định giá pha loãng hoàn toàn (FDV) là một con số liên quan, dùng tổng cung hoặc nguồn cung tối đa thay thế, để cho thấy dự án sẽ đáng giá bao nhiêu nếu mọi coin trong tương lai đã tồn tại.
Điểm chính
- Vốn hóa thị trường = giá × nguồn cung lưu hành.
- FDV = giá × nguồn cung tối đa (hoặc tổng cung khi không có mức tối đa).
- Khoảng cách lớn giữa vốn hóa thị trường và FDV nghĩa là nhiều token vẫn đang bị khóa và có thể được mở khóa sau này.
- Chỉ nhìn giá thì vô nghĩa khi định giá; nguồn cung cũng quan trọng không kém.
- Vốn hóa thị trường không phải số tiền đã đầu tư và không thể hiện thực hóa bằng cách bán, vì việc bán làm giá dịch chuyển.
- Luôn đọc vốn hóa thị trường cùng với khối lượng giao dịch và thanh khoản.
Vốn hóa thị trường được tính như thế nào
Công thức rất đơn giản:
Vốn hóa thị trường = giá hiện tại × nguồn cung lưu hành
Nguồn cung lưu hành là số coin đang công khai có sẵn và có thể giao dịch ngay bây giờ. Nó không bao gồm các coin bị khóa, được dành cho đội ngũ hoặc ngân quỹ, hoặc chưa được phát hành.
Ví dụ, giả sử một coin giao dịch ở giá $4 và có 250 triệu coin đang lưu hành:
- Vốn hóa thị trường = $4 × 250,000,000 = $1,000,000,000 ($1 tỷ).
Các trang dữ liệu tính nguồn cung lưu hành theo cách khác nhau, đặc biệt với các token có lịch vesting phức tạp, nên cùng một coin có thể hiển thị vốn hóa thị trường hơi khác nhau trên các trang khác nhau.
Ba con số về nguồn cung
| Thuật ngữ | Ý nghĩa | Ví dụ |
|---|---|---|
| Nguồn cung lưu hành | Số coin đang có trên thị trường | Coin do người dùng nắm giữ và đang giao dịch trên các sàn |
| Tổng cung | Số coin hiện đang tồn tại, kể cả coin bị khóa | Lượng lưu hành cộng với token bị khóa của đội ngũ và ngân quỹ |
| Nguồn cung tối đa | Số coin tối đa có thể tồn tại, nếu có giới hạn | Bitcoin bị giới hạn ở 21 triệu |
Một số coin, như Ethereum, không có nguồn cung tối đa. Với những coin này, FDV thường được tính bằng tổng cung.
Vốn hóa thị trường và định giá pha loãng hoàn toàn
Định giá pha loãng hoàn toàn (FDV) = giá hiện tại × nguồn cung tối đa
FDV trả lời một câu hỏi khác: dự án sẽ đáng giá bao nhiêu ở mức giá hôm nay khi mọi coin đã được phát hành?
Ví dụ cụ thể: một token mới ra mắt.
- Giá: $2
- Nguồn cung lưu hành: 100 triệu
- Nguồn cung tối đa: 1 tỷ
| Chỉ số | Cách tính | Kết quả |
|---|---|---|
| Vốn hóa thị trường | $2 × 100,000,000 | $200 triệu |
| FDV | $2 × 1,000,000,000 | $2 tỷ |
| Tỷ lệ lưu hành | 100 triệu ÷ 1 tỷ | 10% |
Chỉ 10% nguồn cung đang có trên thị trường. 900 triệu token còn lại bị khóa cho đội ngũ, nhà đầu tư sớm, một quỹ hoặc phần thưởng tương lai, và chúng sẽ dần đi vào lưu hành thông qua các đợt mở khóa (unlock).
Giờ giả sử thêm 100 triệu token được mở khóa và nhu cầu giữ nguyên. Nguồn cung lưu hành tăng gấp đôi lên 200 triệu. Nếu vốn hóa thị trường giữ ở mức $200 triệu, giá sẽ giảm xuống $200,000,000 ÷ 200,000,000 = $1. Trên thực tế, giá phụ thuộc vào người mua và người bán chứ không phải một công thức, nhưng ví dụ này cho thấy vì sao các đợt mở khóa lớn sắp tới có thể đè nặng lên giá token.
Vì sao chỉ nhìn giá dễ gây hiểu lầm
Giá mỗi coin thấp không có nghĩa là coin đó rẻ, và giá cao không có nghĩa là nó đắt.
| Coin | Giá | Nguồn cung lưu hành | Vốn hóa thị trường |
|---|---|---|---|
| Coin A | $0.01 | 100 tỷ | $1 tỷ |
| Coin B | $100 | 1 triệu | $100 triệu |
Coin A có giá thấp hơn nhưng vốn hóa thị trường lớn gấp mười lần Coin B. Để Coin A đạt $1 mỗi coin, vốn hóa thị trường của nó cần lên tới $100 tỷ.
Những điều vốn hóa thị trường không cho bạn biết
- Nó không phải vốn đã đầu tư. Vốn hóa thị trường áp giá giao dịch gần nhất cho mọi coin. Nếu một lượng giao dịch nhỏ quyết định mức giá đó, vốn hóa thị trường có thể trông lớn hơn nhiều so với số tiền thực sự dịch chuyển.
- Nó không thể quy ra tiền mặt. Nếu người nắm giữ cố bán một phần lớn nguồn cung, giá sẽ giảm khi họ bán xuyên qua sổ lệnh. Giá giảm sâu đến đâu phụ thuộc vào thanh khoản, không phải vốn hóa thị trường.
- Dữ liệu nguồn cung có thể sai. Nguồn cung lưu hành thường do dự án tự báo cáo và có thể bao gồm các token trên thực tế không có thanh khoản.
- Vốn hóa thị trường của stablecoin thì khác. Với một stablecoin, vốn hóa thị trường gần bằng số token đã phát hành, vì giá luôn giữ quanh mức $1.
Xếp hạng vốn hóa thị trường và tỷ lệ thống trị
Các trang dữ liệu xếp hạng coin theo vốn hóa thị trường, và cộng vốn hóa của mọi coin lại để ước tính quy mô của toàn bộ thị trường crypto. Một con số liên quan là tỷ lệ thống trị (dominance): tỷ trọng của một coin trong tổng đó.
Tỷ lệ thống trị = vốn hóa thị trường của coin ÷ tổng vốn hóa thị trường crypto
Ví dụ, giả sử BTC có vốn hóa thị trường $1.2 nghìn tỷ và tổng thị trường crypto là $2.4 nghìn tỷ. Tỷ lệ thống trị của BTC = $1.2 nghìn tỷ ÷ $2.4 nghìn tỷ = 50%. Trader theo dõi tỷ lệ thống trị để xem dòng tiền đang tập trung vào các coin lớn nhất hay lan sang các coin nhỏ hơn. Hãy nhớ rằng tổng này bao gồm hàng nghìn token nhỏ có dữ liệu nguồn cung và giá có thể không đáng tin cậy, nên số liệu tỷ lệ thống trị từ các trang khác nhau hiếm khi khớp hoàn toàn.
Vốn hóa thị trường và giao dịch
Với trader, vốn hóa thị trường là một bộ lọc quy mô sơ bộ hơn là một tín hiệu. Có hai yếu tố quan trọng hơn cho việc khớp lệnh:
- Khối lượng giao dịch và độ sâu: một coin vốn hóa lớn thường có sổ lệnh sâu, nên spread và trượt giá nhỏ. Xem Khối Lượng Giao Dịch Là Gì?
- Lượng lưu hành tự do và các đợt mở khóa: một token có lượng lưu hành thấp và FDV cao có thể biến động mạnh quanh các ngày mở khóa. Trên hợp đồng tương lai vĩnh cửu, nhu cầu short hoặc long lớn đối với những token như vậy có thể đẩy funding rate lên mức cực đoan.
ArbTide giúp gì
Vốn hóa thị trường cho bạn biết một coin lớn đến đâu; ArbTide cho thấy cùng một coin đó đang giao dịch ở mức giá hoặc funding rate khác nhau ở đâu. Xem trang funding rate trực tiếp để biết coin nào đang có funding cực đoan, và công cụ quét arbitrage trực tiếp để tìm các khoảng chênh giá sau khi đã trừ phí.
Câu hỏi thường gặp
- Vốn hóa thị trường trong crypto là gì?
- Vốn hóa thị trường (market cap) là giá hiện tại của một coin nhân với nguồn cung lưu hành, tức số coin đang có trên thị trường. Nó ước tính tổng giá trị thị trường của số coin đang lưu hành hiện nay.
- Định giá pha loãng hoàn toàn (FDV) là gì?
- Định giá pha loãng hoàn toàn (fully diluted valuation) là giá hiện tại nhân với nguồn cung tối đa, hoặc tổng cung nếu không có mức tối đa. Nó ước tính dự án sẽ đáng giá bao nhiêu ở mức giá hôm nay nếu mọi coin từng tồn tại đều đã được lưu hành.
- Vì sao FDV thường cao hơn nhiều so với vốn hóa thị trường?
- Nhiều token ra mắt với chỉ một phần nhỏ nguồn cung được lưu hành, phần còn lại bị khóa cho đội ngũ, nhà đầu tư hoặc phần thưởng trong tương lai. Khi các token đó được mở khóa, nguồn cung lưu hành tăng lên, nên FDV có thể gấp nhiều lần vốn hóa thị trường hiện tại.
- Giá thấp có nghĩa là coin đang rẻ không?
- Không. Riêng giá không nói lên gì về định giá. Một coin giá một cent với 100 tỷ coin lưu hành có vốn hóa thị trường lớn hơn một coin giá $100 với một triệu coin.
- Vốn hóa thị trường có cho biết bao nhiêu tiền đã được đầu tư vào một coin không?
- Không. Vốn hóa thị trường là giá giao dịch gần nhất áp cho mọi coin đang lưu hành. Nó không phải số tiền đã chảy vào, và việc bán một phần lớn nguồn cung sẽ đẩy giá xuống thấp hơn nhiều so với mức hiện tại.